Herlanceringsacties rond het klompenerfgoed in Vlaanderen

Het herlanceren van een ambacht dat economisch amper of niet meer leefbaar is, brengt grote uitdagingen met zich mee. De klompengemeenschap is zich daar zeer bewust van en engageert zich verder om minstens één keer per jaar bij elkaar te komen om onder meer activiteiten goed met elkaar af te stemmen. Daarnaast wil de gemeenschap specifiek rond herlancering van het ambacht kijken of het mogelijk is een project op te starten waarbij moderne schoenontwerpers de dialoog aangaan met het klompenerfgoed.

Een hedendaagse relevantie van klompen is zowel te zoeken in het product als in het proces. Wat het product betreft, worden er nu bijvoorbeeld nog klompen gemaakt als souvenir, als tuinschoeisel... Ook nemen sommige hedendaagse ontwerpers aspecten van de klomp mee in hun ontwerpen. Daarnaast hebben klompen ook een orthopedische waarde.

Interessanter voor de erfgoedgemeenschap zijn de mogelijkheden op het vlak van het ‘proces’. Het maken en werken met de handen is weer erg populair, en daarop spelen ook de klompenmakers in. Interessant is dat het klompenambacht een zeer 'duidelijk' ambacht is om handenarbeid en techniek te illlustreren. Daarnaast zijn klompen zeer ‘belevingsvol’; ze spelen in op de zintuigen (geur van het hout, gevoel om hout te dragen).

Enkele interessante voorbeelden:
- Het scholenproject in De Klinge, waarbij jongeren op een speelse manier in contact worden gebracht met het ambacht
- Inleefspelen in Bokrijk, waarbij men ook klompen kan aandoen
- Klompenbelevingspad Laakdal
- Hedendaagse linken: vb. ontwerpster Ellen Verbeek die schoenen met houten zolen maakt

Interessant is ook dat er links zijn met het dragen van klompen in andere vormen van immeterieel erfgoed. Daarvan zijn de Gilles van Binche een mooi voorbeeld. De Gilles hebben recent een reeks machines uit Vlaanderen opgekocht, met de bedoeling om zelf de eigen klompen te kunnen maken. Dit blijkt echter niet zo evident om in de praktijk te brengen. Het is dus van belang dat ook de kennis van het bedienen van deze klompenmakersmachines bewaard blijft.

Wat betreft het dragen van klompen, is eerder al op een aantal voordelen en kansen gewezen. Er bestaat momenteel echter geen cijfermateriaal over dit aspect. Vanuit de werkgroep klompenerfgoed werd in 2017 gestart met een klein onderzoek hierrond. Bedoeling is om informatie in te winnen over de afzetmarkt, onder meer bij klompenmakerij Verreydt, het laatste bedrijf dat klompen produceert in Vlaanderen.;