Chaabi Habibi: muziek in voortdurende beweging door vrouwenpraktijk

Wat & Hoe? 

Met Chaabi Habibi werkt HalfmOon aan de borging en overdracht van chaabi-muziek in België. Chaabi betekent ‘van het volk’ en is een populair muziekgenre uit Marokko. Het verbindt plattelands- en stadsmuziek met Arabische, Arabisch-Andalusische en Afrikaanse invloeden. Door de levendige, dansbare ritmes is chaabi aanwezig op feesten, bruiloften en straatoptredens. 

De muziek wordt traditioneel doorgegeven, van vrouw op vrouw. HalfmOon versterkt die overdracht door extra, toegankelijke kanalen te openen, zonder de mondelinge traditie te vervangen. De organisatie werkt participatief: erfgoeddragers zijn actieve partners in het onderzoek en in de artistieke creatie. Zo blijft chaabi een levende praktijk, geen museumstuk of louter studiemateriaal. 

Chaabi Habibi combineert onderzoek, documentatie, artistieke praktijk, overdracht en publieke presentatie in één transversaal traject. Dat zorgt ervoor dat kennis niet alleen wordt vastgelegd, maar ook wordt gedeeld en beleefd. HalfmOon ontwikkelt zo een werkbaar model dat mondelinge tradities respecteert en versterkt, en dat de betrokken gemeenschappen een volwaardige rol geeft.

Waarin zit de kracht van je initiatief?

De kracht van Chaabi Habibi zit in de waardering voor de rol van vrouwen, die deze mondelinge en feestelijke traditie levend houden, ondanks de beperkingen waarmee zij te maken kregen. Door hen centraal te stellen in onderzoek en creatie, worden de erfgoeddragers ook de hoofdrolspelers van hun eigen cultuur. Tegelijk kiezen we voor een unieke transversale aanpak waarin documentatie, artistieke praktijk, overdracht en publieke presentatie samenkomen. Zo wordt de traditie in haar volle breedte benaderd. 

Een andere kracht is de verankering van deze praktijk in het Belgische culturele landschap. Door chaabi zichtbaarheid en erkenning te geven, groeit de praktijk uit voorbij de private sfeer. Ze brengt generaties en verschillende culturele achtergronden samen en bouwt zo bruggen tussen mensen. Dat versterkt de trots binnen de betrokken gemeenschap en nodigt tegelijk nieuw publiek uit om mee te ontdekken en deel te nemen. 

Wat is je gouden raad voor anderen?

Ons beste advies: zet wederzijds vertrouwen centraal en bouw je project samen met de betrokkenen op. Om de duurzaamheid van een praktijk te garanderen, vertrek je daarbij best vanuit de reële verwachtingen van de gemeenschap, niet vanuit externe doelstellingen. Zo ontstaat een gedeeld kader dat gedragen wordt en richting geeft aan het project. 

Neem ook de tijd om het ritme van de gemeenschap te volgen. Forceer niets, maar leer hoe mensen werken en communiceren. Dat helpt om betrokkenheid op lange termijn te garanderen en zorgt ervoor dat de praktijk levend, relevant en betekenisvol blijft voor de erfgoeddragers zelf. 

Onderneem je nog andere acties waar je trots op bent? Of heb je plannen voor andere acties waar je naar uitkijkt?

We bouwen verder op wat al in gang is gezet. In 2026 en 2027 werken we aan projecten die de praktijk documenteren, valoriseren en doen evolueren, met de vrouwen zelf als centrale stemmen. 

Zo ontwikkelen we een erfgoedanthologie met een selectie uit het repertoire, aangevuld met context en portretten. We ronden ook een reeks documentaire videocapsules af, waarin levensverhalen, muzikale trajecten en instrumenten aan bod komen. Daarnaast bouwen we een digitaal platform uit waar al dat materiaal samenkomt en toegankelijk wordt. Tot slot zetten we in op unieke artistieke samenwerkingen waarbij erfgoeddragers in dialoog gaan met kunstenaars uit andere muzikale horizonten. 

Om dat waar te maken, is het belangrijk om bestaande samenwerkingen te versterken, zoals met onze culturele partners, MetX, Vaartkapoen/VK, Empact, w-Arts, Rataplan, enzovoort, en met gespecialiseerde externe medewerkers voor website, opnames en fotografie. Tegelijk zoeken we naar duurzame financiering bij sleutelinstanties zoals de Erfgoedcel Brussel, de Vlaamse Gemeenschap en de Franse Gemeenschap, zodat we deze werking structureel kunnen verderzetten en verdiepen.

Laïla Amezian, Projectleider, HalfmOon asbl |vzw