Confrérie Allerheiligste Salvator in Wieze

De confrérie is een mannenvereniging, die bij plechtigheden en processies, binnen en buiten de kerk, met flambeeuwen een haag vormde rond de priester, die de monstrans droeg met het heilige sacrament.

Flambeeuwen zijn draagbare lantaarns, vandaar de bijnaam voor de leden van de Confrérie: “De lanteirekes”.

Tijdens de jaarlijkse processie droegen de leden naast flambeeuwen ook het reliekschrijn H.H. Salvator en het baldakijn. Ze luisteren de viering van witte donderdag en de mis op kermisdinsdag in oktober op. Bij de uitvaartplechtigheid van een overleden lid staan zes leden van de confrérie met flambeeuw en de stafhouder met de Salvatorstaf rond de lijkbaar. Elk overleden lid krijgt een nadienst (een nadienst of namis is een mis die een tijd later plaatsvindt en waarop de overledene herdacht wordt) op kosten van de confrérie. 

Nu er geen processies meer georganiseerd worden en het aantal missen tot het minimum herleid zijn, is de Confrérie enkel nog actief bij begrafenissen. Bij een begrafenis wordt, afhankelijk van de wens van de familie:

  • De leden uitgenodigd voor de begrafenis van een medelid.
  • De kist of urne in de kerk naar voor begeleid, door 6 lantaarndragers en de stafhouder, samen met de priester of diaken en de begrafenisondernemer.
  • Kan er een erehaag aan het altaar gevormd worden. Dit als er gezegend wordt met wijwater en wierook (dus enkel als een priester de mis doet) op het einde van de dienst. 
  • Bij leden met een lange staat van dienst bij de Confrérie, kan de lijkwagen begeleid worden naar het kerkhof. Op het kerkhof wordt dan een erehaag gevormd bij het afscheidsgebed en het neerleggen van een bloem.
  • Aan de lantaarndragers wordt nadien meestal een drankje aangeboden door de familie.
  • In de loop van het jaar na het overlijden zal er een namis opgedragen worden vanwege de Confrérie.

Er is nog jaarlijks een teerfeest. Dit is een feestmaaltijd waarop alle leden uitgenodigd worden en waarbij de kas van de Confrérie tussenkomt in de kosten.

De confrérie telt op heden een tachtigtal leden en beschikt over 35 flambeeuwen, waarvan een tiental in privébezit en de rest is eigendom van de confrérie. De flambeeuwen worden achteraan de kerk bewaard in een houder. Voor de mis worden ze in hun houder in rechter zijbeuk van de kerk klaargezet en aangestoken.

Het lidmaatschap van de confrérie wordt overgedragen van vader op zoon (of zonen) of is overdraagbaar, maar slechts één per erf (Hier is geen enkel schriftelijk bewijs van – enkel mondelinge overlevering)

Historiek
De confrérie als ‘Jonghmans Gulde’ (vereniging van ongehuwde mannen) is opgericht in 1648 ‘ter eeren van het hoogweerdig Sacrament’. De leden van de confrérie moesten in de onveilige tijden van de 17de eeuw de pastoor met licht (lantaarns) begeleiden als deze in het donker de baan op moet om de sacramenten van de stervenden te gaan toedienen of om daar te gaan waar zijn steun nodig was.

Zoals het met alle verenigingen gaat, heeft de confrérie tijden van bloei en verval gekend. Onder het Oostenrijks bewind van keizer Jozef II werd de vereniging als onnuttig afgeschaft in 1786. Wiezenaars zijn vindingrijk en in 1788 herbegonnen zij opnieuw onder het mom van rederijkerskamer. Onder het Frans bewind in 1795 werd de confrérie opnieuw opgedoekt, maar Luc Van Driessche, de voorzitter van de heemkundige kring, is in het bezit gekomen van een “kasboek en dagboek” van de confrérie dat de periode van 17 september 1813 tot 1870 beschrijft. Uit het boek blijkt dat 17/09/1813 niet de datum is dat de confrérie opnieuw werd heropgericht, zij bestond nog altijd. 

Ook in 1927 is de confrérie van de H.H. Salvator, heringericht. Sindsdien bestaat het broederschap ononderbroken tot nu. Het bestuur van de confrérie was samengesteld uit een voorzitter, een stafhouder, meerdere bestuursleden en een bode. Nu is Gerard De Wolf vervangend stafhouder.

 Bronnen:

  • Tekst van wijlen bestuurslid Armand Van den Steen
  • Het boek De Geschiedenis van Wieze van Remi Bosman en Herman Heyvaert, uitgegeven in 1990 door de Oudheidkundige Kring H.H. Salvator Wieze