Ga verder naar de inhoud
Afbeeldingsinformatie
Inventaris Vlaanderen

Mariale Ommegang Nazareth

HISTORIEK
De parochie Nazareth werd rond 1242 gesticht door de bisschop van Doornik, die op doorreis was in onze streken en een gelovige gemeenschap verzameld vond rond een kleine kapel met een Mariabeeld. Een Mariabeeld dat voorheen aan een boom hing.

Als oudste bronnen over het ontstaan van de parochie en de Mariadevotie, zijn er twee legenden.

De ene legende gaat over een heer uit de streek, die op een dag in het woud door wilde dieren overvallen werd. Niet in staat zich te verdedigen en zonder hoop op redding, nam hij zijn toevlucht tot de Moeder Gods, wier beeld hij daar aan een boom zag hangen. Zijn gebed werd verhoord en om zijn dankbaarheid te bewijzen, nam hij zich voor om op de weg naar Deinze, een kapel te bouwen.

De andere legende gaat over een ridder uit het Noorden van Vlaanderen, die zijn vorst naar Palestina vergezeld had en bij zijn terugtocht in het bos tussen Leie en Schelde verdwaalde. Een verschrikkelijk onweer brak los, waarbij heel het bos in lichter­laaie leek te staan. Dit spoorde de ridder aan tot gebed: “O Moedermaagd, zo ik hier zonder hinder kan uitkomen en mijn familie wederzien, dan beloof ik een kapel ter ere van Onze Lieve Vrouw van Nazareth te laten bouwen, op de plaats waar ik mijn weg zal teruggevonden hebben”.

Beide heren hielden woord en zorgden voor de nodige bouwmaterialen. Maar toen ze ’s anderendaags terugkwamen naar de plaats waar hun materialen lagen, waren deze verdwenen. Men vond ze terug op de plaats waar de heren Maria om hulp gesmeekt hadden, dus werd de kapel op die plaats gebouwd.

Deze kapel werd weldra te klein en werd vervangen door een kerk die in de 13e eeuw zou zijn gebouwd. Op 16 augustus 1655 werd de kerk door blik­seminslag zwaar toegetakeld. En 19 februari 1860 sloeg de bliksem opnieuw in en toen brandde de kerk volledig uit. Gelukkig konden het H. Sa­cra­ment, het beeld van O.L. Vrouw en nog enkele kostbaarheden zoals de communiebanken, gered worden.

Het beeld dat wij thans in onze kerk bezitten, dateert waarschijnlijk uit de 17de eeuw. Het is van oorsprong slechts 69 cm. hoog, doch er werd later een voetstuk onder geplaatst. Het is uit één stuk en uit eikenhout gesneden. Dit beeld heeft in vroeger tijden stellig aan een boom gehangen: het ruggedeelte is uitgehold en er is een zware ijzeren haak aan bevestigd.

Het is een wonderbaar feit dat het beeldje in de loop der tijden aan alle gevaren en rampen ont­snapt is: het overleefde twee Beeldenstormen, meerdere plunderingen en tweemaal werd het uit de brandende kerk gered.

Al heeft de tand des tijds ook hier ingegrepen, toch is het aangezicht van Maria tot op heden zeer gaaf gebleven, terwijl de romp van het beeld wel sporen van houtworm (molm) vertoont en hiertegen in het verleden reeds behandeld werd.

Tegen alle traditie in bevindt zich het altaar, toegewijd aan O.L. Vrouw, de patrones van onze parochie, in de rechter zijbeuk. Zoals dit ook in de oude kerk het geval was. Naar alle waarschijnlijkheid is dit de oorspronkelijke plek van de eerste bid­plaats te Nazareth. Het Mariabeeld werd in Nazareth, zoals in andere kerken, aan de linkerkant geplaatst. Volgens een legende keerde het beeld ’s nachts terug naar de rechterkant. Na een aantal dagen over en weer geloop, heeft men dit dan zo gelaten. Daarom, en vooral omwille van de vele gebeds­ver­horingen alhier bekomen, wordt het beeld mira­culeus genoemd.

DE OMMEGANG VANDAAG

Ook vandaag wordt deze mooie traditie in ere gehouden. Een kleine groep vrijwilligers organiseert elk jaar op 8 september (het feest van Onze Lieve Vrouw Geboorte) een traditionele ommegang. De kerk en de 13 kapelletjes worden mooi versierd en opgemaakt.

De Ommegang start steeds in de kerk op het Dorp van Nazareth (Oost Vlaanderen). De eerste statie van de Ommegang is het glasraam in de rechter kruisbeuk. Vervolgens verlaten de dragers met het Mariabeeld, priester(s) en de gelovigen de kerk en stappen via de Lange Munt, ’s Gravenstraat, Steinstraat, Stropstraat, Drapstraat, Ommegangstraat, Kasteelstraat, ’s Gravenstraat, Lange Munt en Dorp langsheen de 13 staties van de Ommegang. Gedurende deze Ommegang worden de 15 mysteries van de Rozenkrans overwogen en wordt tussen ieder mysterie een tientje van de Rozenkrans gebeden. Er wordt geëindigd in de kerk, waar de 15de en laatste statie zich bevindt in de linker kruisbeuk.

Na de Ommegang worden bezoekers, bedevaarders en processiegangers ontvangen op een gemoedelijk ontmoetingsmoment in de voormalige parochiezaal.

Naast de Mariavereerders en de leden van de werkgroep, wandelen er ook kinderen vanuit de scholen, leden van lokale verenigingen en geïnteresseerden van binnen en buiten de gemeente mee. De Mariale Ommegang brengt zo jaarlijks meer dan 500 bedevaarders op de been.

Doorheen het jaar worden de kapelletjes en de beelden onderhouden en indien nodig gerestaureerd.

HISTORIEK
De parochie Nazareth werd rond 1242 gesticht door de bisschop van Doornik, die op doorreis in onze streken een gelovige gemeenschap verzameld vond rond een kleine kapel met een Mariabeeld. Een Mariabeeld dat voorheen aan een boom hing.
Als oudste bronnen over het ontstaan van de parochie en de Mariadevotie, zijn er twee legenden.
De ene legende gaat over een heer uit de streek, die op een dag in het woud door wilde dieren overvallen werd. Niet in staat zich te verdedigen en zonder hoop op redding, nam hij zijn toevlucht tot de Moeder Gods, wier beeld hij daar aan een boom zag hangen. Zijn gebed werd verhoord en om zijn dankbaarheid te bewijzen, nam hij zich voor om op de weg naar Deinze, een kapel te bouwen.
De andere legende gaat over een ridder uit het Noorden van Vlaanderen, die zijn vorst naar Palestina vergezeld had en bij zijn terugtocht in het bos tussen Leie en Schelde verdwaalde. Een verschrikkelijk onweer brak los, waarbij heel het bos in lichter­laaie leek te staan. Dit spoorde de ridder aan tot gebed: “O Moedermaagd, zo ik hier zonder hinder kan uitkomen en mijn familie wederzien, dan beloof ik een kapel ter ere van Onze Lieve Vrouw van Nazareth te laten bouwen, op de plaats waar ik mijn weg zal teruggevonden hebben”.
Beide heren hielden woord en zorgden voor de nodige bouwmaterialen. Maar toen ze ’s anderendaags terugkwamen naar de plaats waar hun materialen lagen, waren deze verdwenen. Men vond ze terug op de plaats waar de heren Maria om hulp gesmeekt hadden, dus werd de kapel op die plaats gebouwd.
Deze kapel werd weldra te klein en werd vervangen door een kerk die in de 13e eeuw zou zijn gebouwd. Op 16 augustus 1655 werd de kerk door blik­seminslag zwaar toegetakeld. En 19 februari 1860 sloeg de bliksem opnieuw in en toen brandde de kerk volledig uit. Gelukkig konden het H. Sa­cra­ment, het beeld van O.L. Vrouw en nog enkele kostbaarheden zoals de communiebanken, gered worden.
Het beeld dat wij thans in onze kerk bezitten, dateert waarschijnlijk uit de 17de eeuw. Het is van oorsprong slechts 69 cm. hoog, doch er werd later een voetstuk onder geplaatst. Het is uit één stuk en uit eikenhout gesneden. Dit beeld heeft in vroeger tijden stellig aan een boom gehangen: het ruggedeelte is uitgehold en er is een zware ijzeren haak aan bevestigd.
Het is een wonderbaar feit dat het beeldje in de loop der tijden aan alle gevaren en rampen ont­snapt is: het overleefde twee Beeldenstormen, meerdere plunderingen en tweemaal werd het uit de brandende kerk gered.
Al heeft de tand des tijds ook hier ingegrepen, toch is het aangezicht van Maria tot op heden zeer gaaf gebleven, terwijl de romp van het beeld wel sporen van houtworm (molm) vertoont.
Tegen alle traditie in bevindt zich het altaar, toegewijd aan O.L. Vrouw, de patrones van onze parochie, in de rechter zijbeuk. Zoals dit ook in de oude kerk het geval was. Naar alle waarschijnlijkheid is dit de oorspronkelijke plek van de eerste bid­plaats te Nazareth. Het Mariabeeld werd in Nazareth, zoals in andere kerken, aan de linkerkant geplaatst. Volgens een legende keerde het beeld ’s nachts terug naar de rechterkant. Na een aantal dagen over en weer geloop, heeft men dit dan zo gelaten. Daarom, en vooral omwille van de vele gebeds­ver­horingen alhier bekomen, wordt het beeld mira­culeus genoemd.
DE OMMEGANG VANDAAG
Ook vandaag wordt deze mooie traditie in ere gehouden. Een kleine groep vrijwilligers organiseert elk jaar op 8 september (het feest van Onze Lieve Vrouw Geboorte) een traditionele ommegang. De kerk en de 13 kapelletjes worden mooi versierd en opgemaakt.
De Ommegang start steeds in de kerk op het Dorp van Nazareth (Oost Vlaanderen). De eerste statie van de Ommegang is het glasraam in de rechter kruisbeuk. Vervolgens verlaten de dragers met het Mariabeeld, priester(s) en de gelovigen de kerk en stappen via de Lange Munt, ’s Gravenstraat, Steinstraat, Stropstraat, Drapstraat, Ommegangstraat, Kasteelstraat en ’s Gravenstraat langsheen de 13 staties van de Ommegang. Gedurende deze Ommegang worden de 15 mysteries van de Rozenkrans overwogen en wordt tussen ieder mysterie een tientje van de Rozenkrans gebeden. Er wordt geëindigd in de kerk, waar de 15de en laatste statie zich bevindt in de linker kruisbeuk.
Na de Ommegang worden bezoekers, bedevaarders en processiegangers ontvangen op een gemoedelijk ontmoetingsmoment.
Naast de mariavereerders en de leden van de werkgroep, wandelen er ook kinderen vanuit de scholen, leden van lokale verenigingen en geïnteresseerden van binnen en buiten de gemeente mee. De Mariale Ommegang brengt zo jaarlijks meer dan 500 bedevaarders op de been.
Doorheen het jaar worden de kapelletjes en de beelden onderhouden en indien nodig gerestaureerd.

Paul De Wilde Bedevaarders stappen al biddend achter het miraculeuze beeld van O.L.V. van Nazareth

Inzenders

  • Mariale Ommegang Nazareth
  • Werkgroep Mariale Ommegang

Periode

De Ommegang vindt ieder jaar plaats op 8 september, de feestdag van Maria Geboorte.

Deel deze pagina

Deel via mail

Meer weten of samenwerken?

Dit erfgoed werd toegevoegd door iemand die het een warm hart toedraagt. Wil je meer weten? Heb je een opmerking? Of zie je kansen in een samenwerking?

Werkplaats immaterieel erfgoed brengt je in contact met de inzender van deze praktijk.

Andere praktijken

Afbeeldingsinformatie

Houten pennen maken

Toerisme De Haan 2013 © Jürgen de Witte
Afbeeldingsinformatie

Trammelant

De Haan ademt nog steeds de stijl en de sfeer van de belle époque en dat wordt jaarlijks gevierd met een groots belle époquefeest:…
Afbeeldingsinformatie
Afbeeldingsinformatie

Marqueterie en Boulle meubels herstellen

Restauratie marqueterie en boulle inlegwerk
Afbeeldingsinformatie

Gerelateerde items

Bekijk alle artikels

Focus Vakmanschap

Focus Vakmanschap was een meerjarig samenwerkingsproject waarin erfgoedgemeenschappen, vakmensen, erfgoedprofessionals en een filmmaker samen onderzochten hoe film kan bijdragen aan de borging van immaterieel erfgoed.

Afbeeldingsinformatie

Proeftuin: borgen met mondelinge bronnen

Hoe kan je mondelinge bronnen inzetten om immaterieel erfgoed te borgen? In deze proeftuin gaan we vanuit de praktijk van erfgoedorganisaties op zoek naar antwoorden.  

Afbeeldingsinformatie

De Vier Aymonszonen

Het Ros Beiaard en de vier Heemskinderen zijn alom bekend. Maar wat gebeurt er na de selectie van de Heemskinderen? Hoe word je een Heemskind en wat moet je daar allemaal voor leren? In gesprek met twee voormalige Heemskinderen ontdekten we er alles over.

Het Antwerpse altaar van Dia de los Muertos in MAS
Afbeeldingsinformatie

Een dynamische, maat­schap­pe­lij­ke rol voor musea

Naar aanleiding van het 'Intangible Cultural Heritage and Museums'-project, zoomden we in op musea die experimenteren met het borgen van immaterieel erfgoed. We focusten op een concrete case: de samenwerking van het MAS | Museum aan de Stroom met MAP | Mestizo Art Platform, de initiatiefnemers van het Mexicaanse herdenkingsfeest voor de doden op 'Día de los Muertos'.

Voeg jouw erfgoed toe!

Deze website zet immaterieel erfgoed in Vlaanderen en Brussel in de kijker, in al zijn veelzijdigheid. Beoefenaars, liefhebbers, groepen en organisaties kunnen hier zelf hun erfgoedpraktijk beschrijven en delen. Ook jij!