Pelgrimstafel in het Sint-Julianusgasthuis

Elk jaar wordt in het Sint-Julianusgasthuis in Antwerpen een Pelgrimstafel georganiseerd. Op Witte Donderdag wordt de tafel in de kapel gedekt en 's avonds worden twaalf alleenstaande bejaarde mannen uitgenodigd om mee te dineren. Omdat de vasten dan nog niet beëindigd is, worden enkel visgerechten geserveerd. Het aantal genodigden is symbolisch en verwijst naar de twaalf apostelen en het Laatste Avondmaal. De tafel wordt volgens de traditie gedekt met centraal een Christusbeeld ingesmeerd met boter.  Ook de achttiende-eeuwse bierkroezen met pelgrimsmotief, worden ieder jaar op tafel geplaatst. Gedurende de dag kunnen kijklustigen dit historisch tafereel bezoeken. ’s Avonds genieten de 12 uitverkorenen in alle rust van een heerlijk maal.  


De Pelgrimstafel in het Sint-Julianusgasthuis kent een lange geschiedenis. Volgens de legende vindt het zijn oorsprong in 1556, toen de Spaanse Kapitein d'Areste het gasthuis een geldsom naliet. Die som moest dienen om op Goede Vrijdag een maaltijd en een stuiver te schenken aan dertien arme lieden. Met de jaarlijkse organisatie van de Pelgrimstafel wil het Sint-Julianusgenootschap de traditie van christelijke naastenliefde in ere houden, ook in de eenentwintigste eeuw. Het delen van eten is immers een teken van barmhartigheid. De Pelgrimstafel moet ons eraan herinneren dat er vandaag de dag nog veel armoede en eenzaamheid is. Door elke vasten de tafel te dekken, wordt een eeuwenoud gebruik verdergezet en beleven twaalf bejaarden een fijne avond.


Het Sint-Julianusgasthuis werd gesticht in 1303. Als één van de oudste gebouwen in Antwerpen herbergt het verschillende historische objecten, relikwieën en drieluiken. In 2012 kreeg het zijn oorspronkelijke functie terug. Sindsdien worden er opnieuw bedevaarders, op weg naar pelgrimsoorden, ontvangen. De kapel waar de Pelgrimstafel wordt gedekt, huisvest de befaamde kunstgalerij De Zwarte Panter.  Met de galerij wordt jaar na jaar nauw samengewerkt. Op die manier wordt de Pelgrimstafel meegenomen in de Antwerpse kunstscène. Het is duidelijk dat de Pelgrimstafel in het Sint-Julianusgasthuis onroerend, roerend en immaterieel erfgoed samenbrengt. De traditie is stevig geworteld in het verleden maar blijft in het heden en de toekomst maatschappelijk relevant.